လုပ္ငန္းခြင္မွာ အသက္၁၄ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြကို အလုပ္ခိုင္းေစျခင္းမျပဳဖို႔ သတိေပး

ထက္ဝက္ေက်ာ္ေလာက္က ေဘးအႏၲရာယ္ရွိလုပ္ငန္းခြင္ေတြမွာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနရတယ္လို႔ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ လုပ္သားအင္အားစစ္တမ္း မွာေဖာ္ျပထားပါတယ္။ လုပ္ငန္းခြင္ေတြမွာအသက္ ၁၄ႏွစ္ေအာက္ကေလးေတြကို အလုပ္ခိုင္းေစျခင္းမျပဳဖို႔ အလုပ္သမားဥပေဒေရးရာ စစ္ေဆးေရးဦးစီးဌာန၊ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ ဦးၫြန႔္ဝင္း က သတိေပး ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။အသက္၁၄ႏွစ္ေအာက္ကေလးငယ္ေတြကို လုပ္ငန္းခြင္မွာခိုင္းေစေနမယ္ဆိုရင္ေထာင္ဒဏ္၊ ေငြဒဏ္၂ရပ္စလုံးက်ခံရမယ့္ အေျခအေနမွာရွိတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။

၁၉၅၁ ခုႏွစ္အလုပ္႐ုံမ်ားအက္ဥပေဒ၊၂၀၁၆ ခုႏွစ္ဆိုင္မ်ားႏွင့္အလုပ္ဌာနမ်ားအက္ဥပေဒ၊ကေလးသူငယ္ အခြင့္အေရးဆိုင္ရာဥပေဒေတြနဲ႔ အေရးယူႏိုင္တာျဖစ္တယ္လို႔ ဇူလိုင္ ၃၀ရက္ကျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ ( ILO – international labor organization) အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာအလုပ္သမားေရးရာအဖြဲ႕Online စာနယ္ဇင္း ရွင္းလင္းပြဲမွာ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ဦးၫြန႔္ဝင္းကေျပာဆိုခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။“အေရးယူဖို႔ ေျပာေနတယ္ဆိုတာကလည္းလူေတြကအေရးယူမွေၾကာက္ၾကတာကို။ သတိထားရမယ့္ အခ်က္က ဘာလဲဆိုေတာ့ ျပစ္မႈကတစ္ခုထဲက်ဴးလြန္လည္း ဥပေဒ ၃ ခုေလာက္နဲ႔ အေရးယူခံရမယ့္ အေနအထားမ်ိဳးရွိပါတယ္။

အသိပညာေပးကာလကို ေက်ာ္သြားၿပီးရင္လုပ္ငန္းရွင္ေတြအေနနဲ႔ ဥပေဒအရကန႔္သတ္ထားတဲ့ အသက္အ႐ြယ္ေအာက္မွာကေလးေတြ၊ ကေလးသူငယ္ေတြကို မိမိရဲ႕ လုပ္ငန္းခြင္မွာ အခေၾကးေငြနဲ႔ျဖစ္ေစအခမဲ့ျဖစ္ေစ မခိုင္းတာက အေကာင္းဆုံးလို႔ပဲ ေျပာခ်င္ပါတယ္”လို႔ ေျပာပါတယ္။ကရင်ပြည်နယ်တွင် ကေလးလုပ်သား …ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာအလုပ္ သမားေရးရာအဖြဲ႕ ILO ရဲ႕ အနိမ့္ဆုံး အသက္အ႐ြယ္ သတ္မွတ္ျခင္းဆိုင္ရာျပဌာန္းခ်က္ အမွတ္ ၁၃၈ ကို လိုက္နာက်င့္သုံးဖို႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇြန္လ ၈ ရက္ က အတည္ျပဳ လိုက္တာေၾကာင့္ လာမယ့္၂၀၂၁ ခုႏွစ္ ဇြန္ လ ၈ ရက္ေန႔ကစၿပီး လိုက္နာက်င့္သုံးရမွာျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ကေလးဦးေရ ၁၂ သန္းေက်ာ္မွာ ၁.၁၃ သန္းေက်ာ္(ကေလးဦးေရရဲ႕ ၉ ဒသမ ၃ ရာခိုင္ႏႈန္း)က ကေလးအလုပ္သမားအျဖစ္ရွိေနပါတယ္။ကေလးအလုပ္သမားေတြထဲကမွ ထက္ဝက္ေက်ာ္ေလာက္က ကိုယ္ခႏၶာ၊ စိတ္ဓာတ္နဲ႔ စာရိတၱပိုင္းကို ထိခိုက္ပ်က္စီးေစႏိုင္တဲ့ေဘးအႏၲရာယ္ရွိလုပ္ငန္းခြင္ေတြမွာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနရတယ္လို႔ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ လုပ္သားအင္အားစစ္တမ္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

uniode

ထက်ဝက်ကျော်လောက်က ဘေးအန္တရာယ်ရှိလုပ်ငန်းခွင်တွေမှာ အလုပ်လုပ်ကိုင်နေရတယ်လို့ ၂၀၁၅ ခုနှစ် လုပ်သားအင်အားစစ်တမ်း မှာဖော်ပြထားပါတယ်။ လုပ်ငန်းခွင်တွေမှာအသက် ၁၄နှစ်အောက်ကလေးတွေကို အလုပ်ခိုင်းစေခြင်းမပြုဖို့ အလုပ်သမားဥပဒေရေးရာ စစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန၊ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဦးညွန့်ဝင်း က သတိပေး ပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။အသက်၁၄နှစ်အောက်ကလေးငယ်တွေကို လုပ်ငန်းခွင်မှာခိုင်းစေနေမယ်ဆိုရင်ထောင်ဒဏ်၊ ငွေဒဏ်၂ရပ်စလုံးကျခံရမယ့် အခြေအနေမှာရှိတယ်လို့ဆိုပါတယ်။

၁၉၅၁ ခုနှစ်အလုပ်ရုံများအက်ဥပဒေ၊၂၀၁၆ ခုနှစ်ဆိုင်များနှင့်အလုပ်ဌာနများအက်ဥပဒေ၊ကလေးသူငယ် အခွင့်အရေးဆိုင်ရာဥပဒေတွေနဲ့ အရေးယူနိုင်တာဖြစ်တယ်လို့ ဇူလိုင် ၃၀ရက်ကပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ ( ILO – international labor organization) အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာအလုပ်သမားရေးရာအဖွဲ့Online စာနယ်ဇင်း ရှင်းလင်းပွဲမှာ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်ဦးညွန့်ဝင်းကပြောဆိုခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။“အရေးယူဖို့ ပြောနေတယ်ဆိုတာကလည်းလူတွေကအရေးယူမှကြောက်ကြတာကို။ သတိထားရမယ့် အချက်က ဘာလဲဆိုတော့ ပြစ်မှုကတစ်ခုထဲကျူးလွန်လည်း ဥပဒေ ၃ ခုလောက်နဲ့ အရေးယူခံရမယ့် အနေအထားမျိုးရှိပါတယ်။

အသိပညာပေးကာလကို ကျော်သွားပြီးရင်လုပ်ငန်းရှင်တွေအနေနဲ့ ဥပဒေအရကန့်သတ်ထားတဲ့ အသက်အရွယ်အောက်မှာကလေးတွေ၊ ကလေးသူငယ်တွေကို မိမိရဲ့ လုပ်ငန်းခွင်မှာ အခကြေးငွေနဲ့ဖြစ်စေအခမဲ့ဖြစ်စေ မခိုင်းတာက အကောင်းဆုံးလို့ပဲ ပြောချင်ပါတယ်”လို့ ပြောပါတယ်။ကရငျပွညျနယျတှငျ ကလေးလုပျသား …မြန်မာနိုင်ငံအနေနဲ့ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာအလုပ် သမားရေးရာအဖွဲ့ ILO ရဲ့ အနိမ့်ဆုံး အသက်အရွယ် သတ်မှတ်ခြင်းဆိုင်ရာပြဌာန်းချက် အမှတ် ၁၃၈ ကို လိုက်နာကျင့်သုံးဖို့ ပြီးခဲ့တဲ့ ဇွန်လ ၈ ရက် က အတည်ပြု လိုက်တာကြောင့် လာမယ့်၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇွန် လ ၈ ရက်နေ့ကစပြီး လိုက်နာကျင့်သုံးရမှာဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ကလေးဦးရေ ၁၂ သန်းကျော်မှာ ၁.၁၃ သန်းကျော်(ကလေးဦးရေရဲ့ ၉ ဒသမ ၃ ရာခိုင်နှုန်း)က ကလေးအလုပ်သမားအဖြစ်ရှိနေပါတယ်။ကလေးအလုပ်သမားတွေထဲကမှ ထက်ဝက်ကျော်လောက်က ကိုယ်ခန္ဓာ၊ စိတ်ဓာတ်နဲ့ စာရိတ္တပိုင်းကို ထိခိုက်ပျက်စီးစေနိုင်တဲ့ဘေးအန္တရာယ်ရှိလုပ်ငန်းခွင်တွေမှာ အလုပ်လုပ်ကိုင်နေရတယ်လို့ ၂၀၁၅ ခုနှစ် လုပ်သားအင်အားစစ်တမ်းမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။